Trường THCS Nguyễn Biểu 65 năm xây dựng và trưởng thành.

     Yên Hồ là đất Địa linh sinh nhân kiệt, một thầy địa lí Tàu coi đất này là đất “điểu linh „. Phong thuỷ nơi đây thật tốt đẹp. Yên Hồ có sông La trong xanh nối với sông Minh Giang xinh đẹp bao lấy 2 làng Nội Diên và Yên Phúc ở phía trong và 1 xóm Diên Hoà ở ngoài tạo nên 1 thế chữ TÂM, là cái thế bền vững muôn đời. Cách đây hơn 600 năm ( 1409-2014) Bình Hồ - Yên Hồ là kinh đô của nhà Hậu Trần. Trần Trùng Quang được Nguyễn Biểu (Thái học sinh quê Yên Hồ), Đặng Dung, Nguyễn Cảnh Dị, Nguyễn Suý... phò tá đã phất cao ngọn cờ khởi nghĩa tại đất này. Khi Nguyễn Huệ lên ngôi ( 1789) Bình Hồ được đổi thành Yên Hồ, tính đến nay cũng vừa tròn 225 năm.

     Yên Hồ là một xã giàu truyền thống cách mạng và hiếu học, nổi tiếng từ xa xưa. Đời Trần, Yên Hồ là đất học vào bậc nhất nam Châu Hoan. Thời phong kiến toàn xã có 2 Trạng nguyên và 6 tiến sỹ. Trạng nguyên Đào Tiêu (Đậu năm 1275- khoa thi ất Hợi) là người khai khoa cho tỉnh Hà Tĩnh. Sang thời cận đại cho đến ngày nay, giai đoạn nào con em Yên Hồ nói chung, học sinh Liên Việt-Nguyễn biểu nói riêng cũng có nhiều người nổi tiếng về sự học ( GS-TS Hoàng Xuân Hãn, GS-TS Võ Quý...). Toàn xã Yên Hồ hiện nay có trên 70 G.sư, PGsư, TS, Th.sĩ với nhiều cán bộ chuyên gia giỏi, đầu ngành như: GS Hoàng Xuân Hãn (Ngôn ngữ, Lịch sử,...); GSTS-NGND Võ Quý (Môi trường) GS-TS Trần Đức Thiệp (hạt nhân), GS Hoàng Xuân Nhị (văn học); GS Hoàng Xuân Chinh (khảo cổ học); NGND-GSTS Trần Văn Bính (Văn hoá ), GS-TS Huỳnh Hữu Bình, GS Trần Hiệu, PGS-TS Trần Văn Niêm (Hoá học H),GS-TS Lê Đình Khả (Lâm nghiệp), PGS.TS Nguyễn Xuân Đức, TS Nguyễn Thanh Sơn (nông nghiệp) GS-TS Nguyễn Văn Đính, PGS-TS Nguyễn Cúc ( GD&ĐT)...

    Yên Hồ cũng là nơi có nghề dệt lụa có tiếng, trai Yên Hồ thông minh, gái Yên Hồ đoan trang, thuỷ chung xinh đẹp, biết chiều chồng thương con. Cụ bà mẹ Hoàng Xuân Hãn, bà Tiếp, bà Viện, bà Quyến... đã tần tảo nuôi các con ăn học hành thành tài. Đến nay vẫn có nhiều câu ca dao ngợi ca như:

                                            Trai Đông Thái gái Yên Hồ.

Hay: Muốn ăn cơm nếp đỗ chà

       Muốn xem gái đẹp mời ra Yên Hồ

      Đất lành chim đậu, Yên Hồ là nơi đứng chân của nhà Hậu Trần, một thời phủ Đức thọ, tỉnh uỷ Hà Tĩnh đã đóng ở đây; các đơn vị quân đội, kho hậu cần, trạm xăng dầu, pháo cao xạ, tên lửa cũng đến dừng chân. Yên Hồ là quê thông gia của có tổng bí thư Lê Duẩn, là quê vợ của nguyên Bộ trưởng, Tổng thanh tra nhà nước Nguyễn Kì Cẩm, ...Hiện xã đang phấn đấu đến tháng 11/2014 hoàn thành các tiêu chí về xây dựng nông thôn mới

       Trường Liên Việt- Hà Tĩnh, tiền thân của THCS Nguyễn Biểu đã ra đời trên một mảnh đất như thế. Năm 1949 dưới sự chỉ đạo của tỉnh uỷ, uỷ ban HCKC Hà Tĩnh, trường Liên Việt - Hà Tĩnh được thành lập. Từ đó đến nay trải qua 65 năm xây dựng và trưởng thành, trường Liên Việt - Hà Tĩnh nay là trường THCS Nguyễn Biểu đã có nhiều đóng góp cho sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Hàng ngàn học sinh đã tốt nghiệp ra trường tiếp tục học lên, tham gia phục vụ lao động sản xuất, chiến đấu. Đến nay theo thống kê chưa đầy đủ nhà trường đã có trên 70 GS, Phó GS, TS, th.sĩ, NGND, 8 NG T, đại biểu Quốc hội, 1 anh hùng lao động, 1 NSND, NS T, 1 thiếu tướng, 16 đại tá, 3 Hiệu trưởng trường Đại học, 3 phó chủ tịch tỉnh, 15 Tổng Giám đốc, giám đốc, 1 giải thưởng Hồ Chí Minh, trên 10 giải thưởng Quốc tế và hàng trăm giải trong nước cao quý khác.

    Ba mốc son đáng ghi nhớ kể từ khi thành lập đến nay của nhà trường đó là:

 *Thời kỳ đầu trường Liên Việt - Hà Tĩnh ra đời đã đặt nền móng cho nền giáo dục cách mạng ở Hà Tĩnh. Nhiều thầy giáo danh tiếng đã về đây giảng dạy như:  NGND-GS-TS Võ Quý, GS Lê Khánh Bằng, GS Hoàng Ngọc Di, Hoàng Thế Mỹ, Nguyễn Huy Ái, ... Trường đã đi đầu thể nghiệm một phương pháp giáo dục mới, đào tạo một lớp cán bộ cốt cán phục vụ công cuộc kháng chiến kiến quốc. Nhiều học sinh thành đạt ở thời kì này như: GS Phan Bá Nhẫn (HT ĐH Vinh), 3 Phó chủ tịch tỉnh Trần Quốc Ban, Nguyễn Khắc Táo, Nguyễn Hoàng Trạch, Đồng Xuân Lan (Tổng Giám đốc NHCT Việt Nam), Thiếu tướng Trần Ngọc Ninh, NSND Bạch Diệp, GSTS Lê Đình Khả, NGND-GS.TS Trần Văn Bính, NSUT-Nhạc sĩ Hàn Ngọc Bích ... Thành tích của trường Liên Việt - Hà Tĩnh đã được Tỉnh uỷ, UB hành chính kháng chiến Hà Tĩnh ghi nhận. Những năm 1951-1952 trường đào tạo lớp Thiếu sinh quân quê ở Quảng Bình, Quảng Trị ra học. Các học sinh của nhà trường thành đạt thời kì này như: GS Nguyễn Trọng Cẩn (HT ĐH Nha Trang), Trần Văn Cẩm, Võ Tử Thành (UVTT Hội nhà báo, Phạm Ngữ (TBT  báo),... GS Cao Huy Đỉnh (giải thưởng HCM đợt I) về giảng dạy trong thời kì này. Các khóa sau đó có các HT nổi tiếng như GS Lê Thạc Cán ( nguyên GĐ Môi trường phát triển bền vững ĐHQG Hà Nội; nguyên Vụ trưởng Nguyễn Trọng Thụ, …)

*Những năm 1959-1964 Trường cấp 2 Nguyễn Biểu là lá cờ đầu của ngành học cấp 2 toàn tỉnh Hà Tĩnh. Nhiều thầy cô giáo tiêu biểu giai đoạn này như: Nguyễn Hữu Tiến, Nguyễn Thị Thu Nguyệt, Đinh Lê Báu, ... Một thế hệ học sinh thành đạt như: Nguyễn Quốc Huy, GS-TS Trần Đức Thiệp, TS Trần Đức Lịch, TS Phan Văn Đồng, GS TS Nguyễn Văn Đính, Trần Văn Bộ,... Thời kì này trường cấp 2 Nguyễn Biểu đã được Bộ trưởng Nguyễn Văn Huyên về thăm và trao Tặng khen của Hồ chủ tịch cho trường và trao Tặng khen của Thủ tướng Phạm Văn Đồng cho đồng chí Hiệu trưởng Nguyễn Hữu Tiến.

    * Giai đoạn 10 năm trở lại nay nhà trường đã có nhiều cố gắng khắc phục khó khăn, nối tiếp được phần nào truyền thống của các thế hệ đi trước. Các thầy giáo Trần Quốc Thường, Đinh văn Thái, Phạm Anh Đức, ... đựợc công nhận là CSTĐ, GVG cấp tỉnh. Một thế hệ học sinh giỏi xuất sắc đã giành được các giải Nhất, Nhì cấp tỉnh như: Trần Quốc Minh, Trần Văn Thanh (Hoá), Lương Xuân Tiến, Nguyễn Quốc Khánh, Nguyễn Thành Lợi (Toán), Lưu Trần Phong, Nguyễn Văn Thông (Lí), Phạm Việt Hoài ( Quốc gia), Nguyễn Thị Quỳnh Trang, Nguyễn Ngọc Huyền Trâm( Quốc gia), Nguyễn Thị Khánh Huyền ( Tiếng Anh)… các em đã làm vẻ vang cho nhà trường THCS Nguyễn Biểu. Nhiều năm liên tục nhà trường được công nhận là trường tiên tiến cấp tỉnh và huyện.

        Những năm gần đây nhà trường đã có nhiều cố gắng trong việc phát huy truyền thống tốt đẹp của nhà trường, nối tiếp được phần nào những thành tích trước đây. Trường THCS Nguyễn Biểu liên tục được công nhận trường tiên tiến cấp huyện, cấp tỉnh. Nhà trường đã được Bộ trưởng Bộ Giáo dục, Thủ tướng Chính phủ, UBND Tỉnh Hà Tĩnh tặng Bằng khen ( 2004 ). Được UBND tỉnh Hà Tĩnh tặng bằng công nhận Đơn vị Văn hoá (2005) Những thành tích này đạt được trong thời gian qua của trường THCS Nguyễn Biểu đã góp phần quan trọng vào kết quả thực hiện các mục tiêu kinh tế xã hội của các xã Yên Hồ, Đức Quang, Đức Nhân, Đức Vĩnh và Đức La. Năm 2009 nhân dịp kỉ niệm 60 năm ngày thành lập trường được Nhà nước tặng thưởng Huân chương lao động hạng Ba. Năm 2012 trường được công nhận đạt chuẩn Quốc gia giai đoạn 2012-2017.

       Năm học 2013-2014 thực hiện chủ trương sáp nhập, trường Bùi La Nhân nhập với trường THCS Nguyễn Biểu. Mái trường nay là tổ ấm của con em 5 xã Yên Hồ; Đức Quang, Đức Vĩnh, Đức Nhân và Đức La về học. Ngay từ năm đầu sáp nhập chất lượng giáo dục toàn diện được khẳng định. Đó là: chất lượng tuyển sinh trường xếp thứ 2/10 toàn huyện, thứ 13/158 trường toàn tỉnh Hà Tĩnh. Chất lượng mũi nhọn xếp thứ 3/10 toàn huyện. Đầu năm học đến nay mọi nền nếp dạy và học được giữ vững, kì thi HSG lớp 9 tạm xếp thứ 2/10 toàn huyện. Công tác XHH, từ thiện được quan tâm chu đáo. Trường không có học sinh bỏ học, vi phạm pháp luật.

         Hiện nay trường THCS Nguyễn Biểu hiện có 50 cán bộ giáo viên, 17 lớp học với 566 học sinh. Chất lượng đội ngũ CBGV của trường ngày càng được nâng cao. CBGV có ý thức tự học để nâng cao trình độ. Giáo viên có trình độ  chuẩn hoá 100% , trong đó 90 % đạt trên chuẩn. Cơ sở vật chất thiết bị cơ bản đảm bảo cho thầy và trò giảng dạy và học tập.

       Chúng ta cùng nhau ôn lại vài nét quá trình xây dựng và phát triển của trường. Đây là niềm tự hào cũng là trách nhiệm, là điểm tựa để thầy và trò nhà trường THCS Nguyễn Biểu tự tin phấn đấu giành nhiều thắng lợi hơn nữa trong thời gian tới.

      Nhân dịp nhà trường bước vào tuổi 65, cấp ủy, BGH, công đoàn nhà trường xin thân ái gửi lời thăm hỏi, lời chúc sức khỏe tới các thế hệ CBGV-HS đã và đang công tác tại trường.

TM- Lãnh đạo trường

HT-BTCB

Trần Quốc Thường