Trường THCS Nguyễn Biểu 60 năm xây dựng và trưởng thành.

     Yên Hồ là đất Địa linh sinh nhân kiệt, một thầy địa lí Tàu coi đất này là đất “điểu linh „. Phong thuỷ nơi đây thật tốt đẹp. Yên Hồ có sông La trong xanh nối với sông Minh Giang xinh đẹp bao lấy 2 làng Nội Diên và Yên Phúc ở phía trong và 1 xóm Diên Hoà ở ngoài tạo nên 1 thế chữ TÂM, là cái thế bền vững muôn đời. Cách đây 600 năm ( 1409-2009) Bình Hồ - Yên Hồ là kinh đô của nhà Hậu Trần. Trần Trùng Quang được Nguyễn Biểu (Thái học sinh quê Yên Hồ), Đặng Dung, Nguyễn Cảnh Dị, Nguyễn Suý... phò tá đã phất cao ngọn cờ khởi nghĩa tại đất này. Khi Nguyễn Huệ lên ngôi ( 1789) Bình Hồ được đổi thành Yên Hồ, tính đến nay cũng vừa tròn 220 năm.

     Yên Hồ là một xã giàu truyền thống cách mạng và hiếu học, nổi tiếng từ xa xưa. Đời Trần, Yên Hồ là đất học vào bậc nhất nam Châu Hoan. Thời phong kiến toàn xã có 2 Trạng nguyên và 6 tiến sỹ. Trạng nguyên Đào Tiêu (Đậu năm 1275- khoa thi ất Hợi) là người khai khoa cho tỉnh Hà Tĩnh. Sang thời cận đại cho đến ngày nay, giai đoạn nào con em Yên Hồ cũng có người nổi tiếng về sự học ( GS-TS Hoàng Xuân Hãn, GS-TS Võ Quý...). Toàn xã Yên Hồ hiện nay có trên 60 G.sư, PGsư, TS, Th.sĩ với nhiều cán bộ chuyên gia giỏi, đầu ngành như: GS Hoàng Xuân Hãn (Ngôn ngữ, Lịch sử,...); GSTS Võ Quý (Môi trường) GS-TS Trần Đức Thiệp (hạt nhân), GS Hoàng Xuân Nhị (văn học); GS Hoàng Xuân Chinh (khảo cổ học); NGND-GSTS Trần Văn Bính (Văn hoá ), GS-TS Huỳnh Hữu Bình, GS Trần Hiệu, PGS-TS Trần Văn Niêm (Hoá học H),GS-TS Lê Đình Khả (Lâm nghiệp), PGS.TS Nguyễn Xuân Đức (nông nghiệp) GS-TS Nguyễn Văn Đính, PGS-TS Nguyễn Cúc ( GD&ĐT)... Yên Hồ cũng là nơi có nghề dệt lụa có tiếng, trai Yên Hồ thông minh, gái Yên Hồ đoan trang, thuỷ chung xinh đẹp, biết chiều chồng thương con. Cụ bà mẹ Hoàng Xuân Hãn, bà Tiếp, bà Viện, bà Quyến... đã tần tảo nuôi các con ăn học hành thành tài. Đến nay vẫn có nhiều câu ca dao ngợi ca như: Trai Đông Thái gái Yên Hồ. Hay: Muốn ăn cơm nếp đỗ chà Muốn xem gái đẹp mời ra Yên Hồ Đất lành chim đậu, Yên Hồ là nơi đứng chân của nhà Hậu Trần, một thời phủ Đức thọ, tỉnh uỷ Hà Tĩnh đã đóng ở đây; các đơn vị quân đội, kho hậu cần, trạm xăng dầu, pháo cao xạ, tên lửa cũng đến dừng chân. Yên Hồ là quê thông gia của có tổng bí thư lê Duẩn, là quê vợ của Bộ trưởng, tổng thanh tra nhà nước Nguyễn Kì Cẩm...Hiện xã đang phấn đấu trở thành đơn vị anh hùng trong thời kì đổi mới.

     Trường Liên Việt Hà Tĩnh, tiền thân của THCS Nguyễn Biểu đã ra đời trên một mảnh đất như thế. Năm 1949 dưới sự chỉ đạo của tỉnh uỷ, uỷ ban HCKC Hà Tĩnh, trường Liên Việt - Hà Tĩnh được thành lập. Từ đó đến nay trải qua 60 năm xây dựng và trưởng thành, trường Liên Việt - Hà Tĩnh nay là trường THCS Nguyễn Biểu đã có nhiều đóng góp cho sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Hàng ngàn học sinh đã tốt nghiệp ra trường tiếp tục học lên, tham gia phục vụ lao động sản xuất, chiến đấu. Đến nay theo thống kê chưa đầy đủ nhà trường đã có trên 60 GS, Phó GS, TS, th.sĩ, NGND, 8 NG T, đại biểu Quốc hội, 1 anh hùng lao động, 1 NSND, NS T, 1 thiếu tướng, 16 đại tá, 3 Hiệu trưởng trường Đại học, 3 phó chủ tịch tỉnh, 15 Tổng Giám đốc, giám đốc, 1 giải thưởng Hồ Chí Minh, trên 10 giải thưởng Quốc tế và hàng trăm giải trong nước cao quý khác. Ba mốc son đáng ghi nhớ kể từ khi thành lập đến nay của nhà trường đó là: Thời kỳ đầu trường Liên Việt ă Hà Tĩnh ra đời đã đặt nền móng cho nền giáo dục cách mạng ở Hà Tĩnh. Nhiều thầy giáo danh tiếng đã về đây giảng dạy như: GSTS Võ Quý, GS Lê Khánh Bằng, GS Hoàng Ngọc Di, Hoàng Thế Mỹ, Nguyễn Huy Ái, ... Trường đã đi đầu thể nghiệm một phương pháp giáo dục mới, đào tạo một lớp cán bộ cốt cán phục vụ công cuộc kháng chiến kiến quốc. Nhiều học sinh thành đạt ở thời kì này như: GS Phan Bá Nhẫn (HT ĐH Vinh), 3 Phó chủ tịch tỉnh Trần Quốc Ban, Nguyễn Khắc Táo, Nguyễn Hoàng Trạch, Đồng Xuân Lan (Tổng Giám đốc NHCT Việt Nam), Thiếu tướng Trần Ngọc Ninh, NSND Bạch Diệp, GSTS Lê Đình Khả, NGND-GS.TS Trần Văn Bính, NSUT-Nhạc sĩ Hàn Ngọc Bích ... Thành tích của trường Liên Việt - Hà Tĩnh đã được Tỉnh uỷ, UB hành chính kháng chiến Hà Tĩnh ghi nhận. Những năm 1951-1952 trường đào tạo lớp Thiếu sinh quân quê ở Quảng Bình, Quảng Trị ra học. Các học sinh của nhà trường thành đạt thời kì này như: GS Nguyễn Trọng Cẩn (HT ĐH Nha Trang), Trần Văn Cẩm, Võ Tử Thành (UVTT Hội nhà báo, Phạm Ngữ (nhà báo),... GS Cao Huy Đỉnh (giải thưởng HCM đợt I) về giảng dạy trong thời kì này. Những năm 1959-1964 Trường cấp 2 Nguyễn Biểu là lá cờ đầu của ngành học cấp 2 toàn tỉnh Hà Tĩnh. Nhiều thầy cô giáo tiêu biểu giai đoạn này nh¬: Nguyễn Hữu Tiến, Nguyễn Thị Thu Nguyệt, Đinh Lê Báu, ... Một thế hệ học sinh thành đạt như¬: Nguyễn Quốc Huy, GS-TS Trần Đức Thiệp, TS Trần Đức Lịch, TS Phan Văn Đồng, GS TS Nguyễn Văn Đính, Trần Văn Bộ,... Thời kì này tr¬ường cấp 2 Nguyễn Biểu đã được Bộ trưởng Nguyễn Văn Huyên về thăm và trao Tặng khen của Hồ chủ tịch cho trường và trao Tặng khen của Thủ tướng Phạm Văn Đồng cho đồng chí Hiệu trưởng Nguyễn Hữu Tiến. Giai đoạn 10 năm trở lại nay nhà trường đã có nhiều cố gắng khắc phục khó khăn, nối tiếp được phần nào truyền thống của các thế hệ đi trước. Các thầy giáo Trần Quốc Thường, Đinh văn Thái, Phạm Anh Đức ... đ¬ược công nhận là CSTĐ, GVG cấp tỉnh. Một thế hệ học sinh giỏi xuất sắc đã giành được các giải Nhất, Nhì cấp tỉnh như: Trần Quốc Minh, Trần Văn Thanh (Hoá), Lư¬ơng Xuân Tiến, Nguyễn Quốc Khánh, Nguyễn Thành Lợi (Toán), Lư¬u Trần Phong, Nguyễn Văn Thông (Lí), các em đã làm vẻ vang cho nhà trường và quê hương Yên Hồ. Nhiều năm liên tục nhà trường đ¬ược công nhận là trường tiên tiến cấp tỉnh và huyện. Trư¬ờng được công nhận là Đơn vị Văn hoá cấp tỉnh. Trường đ¬ược Thủ tướng Chính phủ, Bộ GD &ĐT, Trung ương Đoàn TNCS Hồ Chí Minh, UBND tỉnh Hà Tĩnh tặng Bằng khen; Sở GD &ĐT tạo, UBND huyện Đức Thọ tặng nhiêù Giấy khen. Những năm gần đây nhà trường đã có nhiều cố gắng trong việc phát huy truyền thống tốt đẹp của nhà trường, nối tiếp được phần nào những thành tích trước đây. Trường THCS Nguyễn Biểu liên tục được công nhận trường tiên tiến cấp huyện, cấp tỉnh. Nhà trường đã được Bộ trưởng Bộ Giáo dục, Thủ tướng Chính phủ, UBND Tỉnh Hà Tĩnh tặng Bằng khen ( 2004 ). Được UBND tỉnh Hà Tĩnh tặng bằng công nhận Đơn vị Văn hoá (2005) Những thành tích này đạt được trong thời gian qua của trường THCS Nguyễn Biểu đã góp phần quan trọng vào kết quả thực hiện các mục tiêu kinh tế xã hội của ba xã Yên Hồ, Đức Quang và Đức Vĩnh. Đồng thời đã nối tiếp được truyền thống văn hoá-hiếu học của quê hương. Năm 2009 nhân dịp kỉ niệm 60 năm ngày thành lập trường được nhà nước tặng thưởng Huân chương lao động hạng Ba. Hiện nay trường THCS Nguyễn Biểu hiện có 45 cán bộ giáo viên, 17 lớp học với 615 học sinh. Trường thu nhận học sinh trong độ tuổi của 3 xã: Yên Hồ; Đức Quang và Đức Vĩnh về học. Chất lượng đội ngũ CBGV của trường ngày càng được nâng cao. CBGV có ý thức tự học để nâng cao trình độ. Hiện nay nhiều giáo viên có trình độ Cao đẳng và Trung cấp đang học hàm thụ Đại học, năm học 2009-2010 sẽ chuẩn hoá 100% , trong đó 75 % đạt trên chuẩn. Công tác xã hội hoá giáo dục có bước phát triển vững chắc về số lượng và chất lượng. Cả ba xã Đức Quang, Đức Vĩnh và ên Hồ đã đẩy mạnh công tác xây dựng XHHGD, xây dựng được quỹ khuyến học của xã. Nhiều thôn, dòng họ có Quỹ khuyến học. Thầy Trần Quốc Thường nguyên HT nhà trường thời kì 1994-2004, nay cũng lập được Quỹ khuyến học trên Website:LASƠN YÊN Hồ ở địa chỉ: thuongyenho.net.ms bước đầu đã đi vào hoạt động có hiệu quả. Cả ba xã đã xây dựng được Trung tâm học tập cộng đồng và đi vào hoạt động. Nhà trường đã phối hợp tốt trong lĩnh vực này, như lên lớp phổ biến KHKT, liên kết mở lớp dạy Tin học, tổ chức các cuộc thi,... Nhiều dòng họ hiếu học, gia đình hiếu học được Huyện, Tỉnh công nhận. Trường đã cùng thầy Trần Quốc Thường xây dựng được Website (địa chỉ thuongyenho.net.ms) để giới thiệu truyền thống của quê hương và nhà trường THCS Nguyễn Biểu, tích luỹ tài nguyên dạy học, phương pháp giáo dục con em, học sinh nên người. Nhờ đó đã góp phần tăng cường hiểu biết, ý thức phấn đấu, giáo dục truyền thống cho con em quê hương, học sinh của nhà trường. Nhà trường đã tập trung chỉ đạo công tác thí điểm sách giáo khoa, tăng cường về CSVC, tập huấn, triển khai kịp thời các đợt chuyên đề do cấp trên tổ chức. Nhờ chỉ đạo làm tốt công tác thí điểm chương trình SGK trường THCS Nguyễn Biểu được Bộ trưởng tặng Bằng khen về thành tích xuất sắc trong công tác này. Trường đã liên kết với Hội LHKH tỉnh Hà Tĩnh về mở lớp dạy và cấp chứng chỉ cho hầu hết cán bộ xã và các giáo viên nhà trường, góp phần đẩy nhanh việc ứng dụng CNTT vào quản lí dạy và học. Trang bị phòng máy tính, kết nối mạng in net, mua máy chiếu, máy ảnh kỉ thuật số, máy chiếu đa năng... Các thiết bị này đã phát huy tác dụng tốt, đáp ứng được yêu cầu đặt ra của năm học CNTT do ngành GD &ĐT đề ra. 100% CBGV soạn bài bằng vi tính, Hầu hết CBGV đã khai thác mạng, tổ chức dạy trình chiếu bằng giáo án điện tử. Trong thời gian kể từ năm 2004 đến nay trường THCS Nguyễn Biểu đã được các cấp chính quyền, tổ chức, đoàn thể tặng thưởng nhiều bằng khen, giấy khen, trong đó nổi bật nhất là: - Thủ tướng Chính phủ tặng Bằng khen số: 1186/QĐ/ TTG ngày 8 tháng 11 năm 2004. - Bộ trưởng Bộ GD & ĐT tặng Bằng khen về thành tích xuất sắc trong việc tham gia dự án THCS số: 2065 ngày 12 tháng 4 năm 2005. - UBND Tỉnh tặng bằng công nhận Đơn vị văn hoá số: 57/178 ngày 8 - 4 năm 2005. - Được Sở GD &ĐT Hà Tĩnh, UBND huyện Đức Thọ tặng nhiều Giấy khen về đơn vị đạt tập thể lao động xuất sắc, tập thể lao động tiên tiến. - Năm 2009 được Nhà nước tặng thưởng Huân chương lao động hạng Ba.